Prace na cmentarzu ewangelickim w Toruniu-Podgórzu (VII)


Kolejne udane zimowe manewry cmentarne. Zdaje się, że w znaleziskach dopomógł sam Św. Walenty, lecz nie byłyby one możliwe gdyby nie pracowita młodzież z Pracowni Orange z Otłoczyna, która dziś pracowała na cmentarzu. Zgodnie z harmonogramem zaczęliśmy wydobywać nagrobki na światło dzienne. Większość z mogił o ile nie tkwiła pod warstwą liści to ledwo wystawała z ziemi. Równocześnie zajrzeliśmy do grobowca, by dokończyć jego oczyszczanie. Przypomnijmy, do grobowca wrzucono fragmenty rozwalonych nagrobków oraz blisko dwumetrową warstwę śmieci. Wszystko to zostało oczyszczone w tamtym roku. Kontynuacja eksploracji przyniosła zaskakujący efekt. Nikt nie spodziewał się, że w czeluściach grobowca ukryto żeliwną, bogato zdobioną tablicę inskrypcyjną, a także fragmenty rzeźby anioła. Oba znaleziska to efekt wytrwałego usuwania kolejnych warstw ziemi i śmieci przez młodzież z Otłoczyna, której za udział serdecznie dziękujemy. Oprócz tego wyeksponowaliśmy 9 spośród 18 nagrobków pozostałych po likwidacji cmentarza oraz częściowo zgrabiliśmy liście. Na wierzch wyszły kolejne części potłuczonych tablic inskrypcyjnych, w tym jedna z porcelany. Na koniec znaleziono porcelanową sygnaturę wytwórcy choć wymaga to jeszcze potwierdzenia.

[Fot. 1] Kinga Braun – znalazczyni tablicy | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 2] Żeliwna tablica inskrypcyjna | Toruń (Podgórz), 2015

Tego typu żeliwna tablica inskrypcyjna znana mi jest wyłącznie ze zdjęć z dokumentacji wykonanej w latach 70. XX w. na zlecenie Miejskiego Konserwatora Zabytków. Identyczne były na nowym cmentarzu ewangelickim na Podgórzu.

Hier ruhet in Gott

mein lieber Mann, der Rent[ner/ier]

Theodor Auschwitz

geb. den 9 November 1837,

gest. den 30 Mai 1898. 

Sanft ruhe seine Asche.

[Fot. 2] Anioł bez głowy i skrzydeł | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 3] Cmentarne znaleziska | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 4] Fragment inskrypcji upamiętniającej | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 5] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 6] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 7] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 8] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 9] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 10] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 11] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 12] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 13] Prace na cmentarzu ewangelickim starym | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 14] Nagrobek po ekspozycji | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 15] Nagrobek przed ekspozycją | Toruń (Podgórz), 2015

Po tym jak żeliwna obudowa od nagrobka na cmentarzu ewangelickim na Rudaku została skradziona zdecydowaliśmy, że taki sam na Podgórzu zostanie zakopany, by nie kusić złomiarzy.

[Fot. 16] Żeliwna mogiła obmurowana, zakopana ze względu na złomiarzy | Toruń (Podgórz), 2015

[Fot. 17] Wyeksponowane nagrobki | Toruń (Podgórz), 2015

Oto wydobyty fragment płyty inskrypcyjnej ze skrótem Leutn. To skrót od Leutnant, zatem pochowana osoba musiała być porucznikiem.

[Fot. 18] Leutn. = Leutnant, czyli porucznik | Toruń (Podgórz), 2015

A oto najdziwniejsze znalezisko. Metalowa kocia łapa. Właściwie to sam nie wiem dlaczego napisałem, że kocia. Może lwia?

[Fot. 19] Metalowa zwierzęca łapa | Toruń (Podgórz), 2015

I na koniec porcelanowa sygnatura Hackenschmidt. Jeżeli tylko znajdę coś więcej to dopiszę.

[Fot. 20] Porcelanowa sygnatura Hackenschmidt | Toruń (Podgórz), 2015

Więcej zdjęć – TUTAJ

[Fot. 21] Cmentarny tron | Toruń (Podgórz), 2015

Następne spotkanie za tydzień w sobotę, 21.02.2015 r., godz. 10:00 – 14:00. W programie dalsze eksponowanie nagrobków i grabienie liści. Klejenie i szorowanie dopiero przy cieplejszej aurze.

5 thoughts on “Prace na cmentarzu ewangelickim w Toruniu-Podgórzu (VII)

    • Wyjątkowej urody (tak jak i nazwisko zmarłego). Muszę go w księgach adresowych poszukać… Tak, płyta zostanie oczyszczona z brudu, odrdzewiona i pomalowana. Ekspozycja zaplanowana jest, ale najpierw muszą się ziścić inne plany…

  1. Pingback: Renowacja cmentarza ewangelickiego w Toruniu – Podgórzu, przy ul. Poznańskiej 114 | Kamień na kamieniu

  2. Podziwiam wytrwałość!

    I drobne uzupełnienie czy też korekta: Leutnant to porucznik! Pułkownik to Oberst!

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: